español | awajún | tikuna | kichwa

Amazonasmanta kawsa runakunamanta rimay

©FORMABIAP

Kawsanakun 50 karan laya kuynta, kawsayta chari llaktakuna amazona pampata. Karan runa bulapi charinakun paypa kikin kuyntanata. Kay kuyntana shimikuna wankuchira kanakun chunka pichka yalli kuyntana ayllukunapi. Ashuwanpas shimikunamanta rimasa, karan llaktakunapi charinakun paykunapa allpakunata, kawsaykunata, imasna rurasa kawsankapa chay allpapi. Tukuy kaykuna charinakun shuk runa imasna yuyaraskata paypa llaktapi tiya kawsaykunata. Chay kara laya kuyntana shimikuna kawsaykunapasmana harkanakunchu nimata, ashuwan kay kawsana yachaykuna allipacha hatun kanakun, paykuna llukshiskakunamanta kuyntan, parihumanta yanaparinamantapas riman, tukuy kay kawsaykuna kanakun paykuna kawsaraska pampapi. Kay yanaparisa yachanakuna yanapan parihumanta yachasa riksinkapa ñukanchipa kawsaykunamanta derechokunata.

Ñukanchipa llaktapi kawsana yachaykuna kan shuk hatun tarawana achka runakuna ruraska unay urasmanta pasaska kunaynti, chaypi riman imasna paykuna kawsanakurka sumakta wankurisa kawsankapa paykuna yuyaska shinallata, chaymantapas churanakuska achka yuyayta imakunatapas shutichinkapa. Kay amazoniapi kawsa llatakunapa kawsaykuna kanakun yuyaypi sumak wakachira, ashuwanpas kay yachaykunata yachachisa rinakun karan wiña wawakunata kuyntasa.

Karan llaktakunapi kay kawsaykuna allipacha minishtiska kanakun, kay kuyntaykuna shuk rukumanta kuti shuk maltama shamun ñukanchipa kawsayta mana chikachikapa, chaypi tiyanakun ñukanchipa sinchiyasa kawsanakuna, kaykunallatapas kanakun runakunapa kawsana yachaykuna.